Menu
Tablet menu

Τραγουδάω σαν να αφηγούμαι τη ζωή μου

Ελευθεροτυπία 22.11.2008

Της ΝΑΤΑΛΙ ΧΑΤΖΗΑΝΤΩΝΙΟΥ

Εντελώς άβαφη, με ένα απλό τζιν, αθλητικά και μπουφάν. Η Ελευθερία Αρβανιτάκη παραμένει έφηβη και με ανάλογο ενθουσιασμό και αντοχές αντιμετωπίζει τα πράγματα. Μεταξύ Ισπανίας και των ελληνικών πόλεων που προέβλεπε η περιοδεία της με τη Δήμητρα Γαλάνη κύλησε το καλοκαίρι της. Μεταξύ Ισπανίας και Θεσσαλονίκης, όπου οι δυο τους θα εμφανίζονται στο «Fix» μέχρι τον Γενάρη, κυλούν αυτές οι μέρες.

Ισπανίας; Ναι, γιατί εκεί κρύβεται το κλειδί του νέου της δίσκου «Και τα μάτια κι η καρδιά», που κυκλοφορεί από την «Universal», μέσα στον Νοέμβριο. Το «κλειδί» είναι ένα πρόσωπο: ο Χαβιέ Λιμόν, από τα μεγαλύτερα μουσικά ονόματα στην Ισπανία, παραγωγός και κιθαρίστας με πολλές χιλιάδες δίσκους, αλλά και δύο Grammy στο ενεργητικό του. Ο Λιμόν ανέλαβε την παραγωγή ενός πολυσυλλεκτικού δίσκου.

Τα τραγούδια έχουν γράψει οι Θοδωρής Παπαδόπουλος, Γιάννης Μήτσης, Ποίμης Πέτρου, Γιώργος Καραδήμος και Ζέλιβο Γιοξίμοβιτς σε στίχους Λίνας Νικολακοπούλου, Μιχάλη Γκανά, Σμαρώς Παπαδοπούλου, Νίκου Μωραΐτη, Κώστα Φασουλά και Λήδας Ρουμάνη. Υπάρχει όμως κι ένα ακόμα τραγούδι σε μουσική και στίχους του Λιμόν. Για την ερμηνεία του η Αρβανιτάκη συμπράττει με την Μπούικα, την καλλονή που ακούσαμε κι εμείς πέρυσι το καλοκαίρι. Αλλωστε η Μπούικα με τον Λιμόν ηχογράφησε τον πρώτο της δίσκο. Εκείνη την εποχή τούς γνώρισε και τους δύο η Αρβανιτάκη κι έγιναν η αιτία ή η αφορμή να αρχίσει να ταξιδεύει στην Ισπανία. «Από παιδί μου άρεσαν», λέει, «τα ταξίδια».

Μάθατε ισπανικά;

«Καταλαβαίνω πολλά. Δεν τα μιλάω καλά».

Πώς γνωρίσατε τον Χαβιέ Λιμόν; Τι έφερε στον δίσκο;

«Τον ήξερα σαν μια μεγάλη προσωπικότητα της ισπανικής παραγωγής, αλλά κι ως έναν εξαιρετικό μουσικό, έναν σπουδαίο φλαμενκίστα που έβγαλε το φλαμένκο από τα στεγανά του. Γνωριστήκαμε μέσω μιας συνεργάτιδάς μου και αποφασίσαμε να κάνουμε αυτό τον δίσκο. Στην αρχή συζητήσαμε μήπως βγει μόνο στην Ισπανία, μετά είδαμε πως έχει ενδιαφέρον να βγει μ' αυτό τον ήχο και στην Ελλάδα. Ετσι με μεγάλο ενθουσιασμό ξεκίνησε αυτό το ταξίδι».

Ο ήχος πώς είναι; Εχει ισπανικό άρωμα;

«Είναι έντονη η παρουσία της κλασικής ακουστικής κιθάρας. Μπορεί να είναι Ελληνες οι συνθέτες, αλλά οι μουσικές είναι παιγμένες μ' άλλο τρόπο. Τέτοιον που και στο δικό μου αυτί ακούγεται διαφορετικός. Αλλά και για τον Λιμόν, που δεν είναι και πολύ εξοικειωμένος με τη μουσική της Ανατολής, ήταν ένας πολύ καινούριος ήχος. Ομως για τέτοιες εκπλήξεις, ανακαλύψεις και συναντήσεις είναι η μουσική... Για καινούριες συνεργασίες. Για ανταλλαγές. Για συντροφικότητα. Αυτά της δίνουν άρωμα».

Λέμε, πάντως, ελληνικός ή ισπανικός ήχος έχοντας κάτι δεδομένο στο μυαλό μας. Αυτό το κάτι δεν τείνει να εξομοιωθεί;

«Οχι. Στην Ισπανία υπάρχει πολύς έντονος ο δικός τους ήχος. Με μείξεις, με σύγχρονα στοιχεία, αλλά υπάρχει. Οπως υπάρχει και στην Ελλάδα. Απ' την άλλη, δεν μπορούμε να μιλάμε για την εθνική καθαρότητα ενός ήχου. Δεν υπάρχει τέτοιο πράγμα. Υπάρχουν οι ιστορίες των λαών που βγαίνουν μέσα από την τέχνη τους. Ποτέ δεν υπήρχαν στεγανά. Υπήρχαν όμως δυνατές κουλτούρες που ενσωμάτωναν άλλες, φτιάχνοντας ένα καινούριο είδος. Σήμερα σαφώς τα ακούσματά μας αγκαλιάζουν ολόκληρο τον κόσμο. Κι αυτά επεξεργαζόμαστε όλοι. Το θέμα είναι όλο αυτό να εξακολουθήσει να γίνεται με αφομοιώσεις και με συγκατοικήσεις, χωρίς να χάνονται τα ιδιαίτερα στοιχεία του παρελθόντος».

Τι είναι πιο προκλητικό και δύσκολο για έναν τραγουδιστή; Το ενιαίο έργο ενός συνθέτη ή μια πολυσυλλεκτική δουλειά για την οποία καλείται να «νομιμοποιήσει» τη συνύπαρξη των τραγουδιών;

«Και τα δύο. Τα απολαμβάνω εξίσου. Η αμέσως προηγούμενη δουλειά μου ήταν το "Γρήγορα η ώρα πέρασε" του Νίκου Ξυδάκη...».

Που είχε πολύ μεγάλη επιτυχία.

«Απροσδόκητη».

Γιατί απροσδόκητη; Επειδή δεν ήταν εύκολη;

«Οχι βέβαια. Για μένα ήταν ένας εξαιρετικός δίσκος που είχε έναν άλλο τρόπο ακούσματος, πιο εσωτερικού αισθήματος. Δεν νομίζω ότι τέτοιοι δίσκοι είναι δύσκολοι. Απλώς έχουμε μάθει να απαιτούμε ό,τι ακούμε να είναι γρήγορο και να μας πιάνει άμεσα. Αλλά έτσι λειτουργούν πια τα πράγματα στα ραδιόφωνα και την τηλεόραση. Υπάρχει μια ευκολία, μια γρηγοράδα, ένας εντυπωσιασμός. Δυστυχώς, χάνουμε έναν τρόπο επικοινωνίας με την τέχνη. Κι αυτό είναι κρίμα για μας, όχι για την τέχνη - που θα υπάρξει έτσι κι αλλιώς».

Αυτή τη γρηγοράδα, την ανυπομονησία για τις επιτυχίες δεν τη βλέπετε και στο κοινό των live;

«Σ' έναν κλειστό χώρο το κοινό μιλάει, τραγουδάει, πίνει, έχει μια άλλη συμπεριφορά. Αυτή η αίσθηση του κλαμπ μ' αρέσει πάρα πολύ. Αλλού παρατηρώ την αλλαγή του κόσμου. Στο ότι δεν βλέπουμε τα πράγματα στην πραγματική τους διάσταση. Εχουμε την τάση να μεγεθύνουμε το τίποτε και να το μετατρέπουμε σε σημαντικό ή να μετατρέπουμε το σημαντικό σε ασήμαντο. Αλλά και σ' αυτό δική μας είναι η ευθύνη. Εμείς το κάνουμε».

Γιατί;

«Γιατί θέλουμε πισίνα. Χωρίς πισίνα δεν έχεις στάτους. Τα δύσκολα, όμως, ήρθαν...».

Γι' αυτό πολλοί λένε ότι η νύχτα τελειώνει...

«Το ακούω πάρα πολλά χρόνια. Ισως να αλλάξουν κάποια πράγματα, να καθαρίσει το τοπίο και να μείνει το πιο ενδιαφέρον».

Το τραγούδι δεν είναι μόνο φωνή, είναι και η προσωπικότητα του τραγουδιστή. Στη νέα γενιά το βλέπετε αυτό;

«Δεν είναι θέμα γενιάς. Είναι μέρος αυτού που έχεις στο μυαλό σου όταν σκέφτεσαι την έννοια της τέχνης. Το θέμα είναι αν θα μπορέσεις, πέραν του ηχοχρώματός σου, να έχεις και μια χαρακτηριστική πορεία και άποψη για ό,τι κάνεις. Κι αυτό θα φανεί μέσα στα χρόνια».

Πόσα «όχι» χρειάζεται να πεις στην πορεία;

«Μα πώς να στηθεί μια ζωή χωρίς "όχι", αλλά και χωρίς "ναι"; Τα "όχι" και τα "ναι" είναι ο τρόπος που επιλέγεις να ολοκληρώσεις ό,τι έχεις δημιουργήσει στο μυαλό σου ήδη από την εφηβεία. Τότε ορίζεις τον τόπο σου, τον τρόπο που βλέπεις τα πράγματα κι αυτόν με τον οποίο θέλεις να υπάρξεις σ' αυτό τον κόσμο».

Εχετε πει ότι στην εφηβεία σκεφτόσασταν να γίνετε αρχαιολόγος. Ο,τι λοιπόν ορίσατε στην εφηβεία, πότε «κούμπωσε» με το τραγούδι;

«Δεν κούμπωσε, άνοιξε άλλη κουμπότρυπα! Παλιότερα σκεφτόμουν ότι αυτά μπορεί και να συνδυάζονται. Ψάχνοντας το λαϊκό τραγούδι κι αναζητώντας τις ρίζες του, σκεφτόμουν ότι αυτή η διαδικασία και η μέθοδος έχει σχέση με την Αρχαιολογία. Φυσικά δεν είχε».

Πάνω στη σκηνή έχετε λάμψη, εξωστρέφεια κι επικοινωνιακή ικανότητα, που όμως δεν στερούν την εσωτερικότητα της ερμηνείας. Τι 'ναι αυτό; Ταλέντο, αίσθημα, τεχνική;

«Αν πράγματι το έχω, δεν είναι κάτι που απαιτεί τεχνική. Είναι ότι πάνω στη σκηνή υπάρχει, συγκεντρώνεται όλο το σύμπαν. Κι ο τρόπος που καθένας μας αντιμετωπίζει αυτό το αίσθημα είναι αυτός που τον κάνει ξεχωριστό».

Η φωνή είναι και βίωμα;

«Το ηχόχρωμα, όχι. Η ερμηνεία, ναι».

Ποια ήταν τα βιώματα που σημάδεψαν τις ερμηνείες σας;

«Δεν είναι βιώματα που πέρασαν και πάνε. Είναι ακόμα εδώ».

Οι ερμηνείες αλλάζουν;

«Αλλάζουν, χάνουν την αθωότητά τους, αλλά γίνονται και πιο ώριμες. Ο τρόπος που τραγουδάς είναι ο προσωπικός, εσωτερικός τρόπος με τον οποίο κάθε εποχή διαβάζεις τη ζωή σου και τη ζωή των άλλων και μετά όλα αυτά τα αφηγείσαι. Το τραγούδι είναι αφήγηση».

 

back to top

Ημερολόγιο

 ◄◄  ◄  ►►  ► 
Μάιος 2018
Δε Τρ Τε Πε Πα Σα Κυ
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31

Login or Register